Achtergrond

Jens Weidmann, de kreukloze veertiger die de Duitse centrale bank leidt, wordt in internationale media geportretteerd als de havik in het bestuur van de Europese Centrale Bank. Hij stemde vandaag als enige tegen de aankoop van staatsobligaties door de ECB.

Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie verwachtten Wolga-Duitsers in de Bondsrepubliek met open armen ontvangen te worden. Hun Duitse bloed geeft hen immers recht op het Duitse staatsburgerschap. De warme ontvangst viel tegen.

Het Bundesverfassungsgericht (BVG) in Karlsruhe is niet alleen de hoogste rechtbank van Duitsland. Het Constitutioneel Hof vergroot ook de betrokkenheid van burgers bij de democratie. Iedereen die zich in zijn grondrechten aangetast voelt, kan met de grondwet in de hand naar het BVG stappen. Het Hof heeft de afgelopen jaren verschillende ministers teruggefloten.

Nederlandse scholen weten zich geen raad met het burgerschapsonderwijs dat sinds 2006 verplicht is. Dat concludeert de Onderwijsraad deze week. De Raad vraagt een veel actievere rol van de overheid. In Duitsland zijn overheidsinstanties zeer actief in Demokratieerziehung. Er is een overvloed aan lesmateriaal en instanties die de burger willen scholen tot democraat.

Internet biedt ideale mogelijkheden om de verguisde kloof tussen de politiek en de burgers te overbruggen. Via sociale media en webplatforms als Abgeordnetenwatch kunnen politici zich rechtstreekser tot het publiek wenden. Al stellen zij zich zo soms meer bloot aan het publiek dan hen lief is, zoals meerdere politici hebben ondervonden.

De 84-jarige oud-minister Hans-Dietrich Genscher is weer op campagne. Niet voor zijn partij de FDP, maar voor Europa. ‘Ich will Europa’, is het motto van de campagne waar hij en andere oud-ministers van Buitenlandse Zaken aan meedoen. Genscher heeft een rol van betekenis gespeeld bij de totstandkoming van de Europese Monetaire Unie, ontdekte studente Nienke Post. Naar Genscher wordt nog steeds geluisterd.

Duitse politici debatteren over de vraag of er een referendum moet komen om de grondwet te wijzigen. Die wijziging moet machtsoverdracht van Duitsland aan Brussel mogelijk maken. Aanleiding voor het debat is de vraag of het euronoodfonds ESM en het Europese begrotingsverdrag in strijd zijn met de Duitse grondwet. Het Constitutioneel Hof doet daar op 12 september uitspraak over.

In Duitsland ligt de optie op tafel om een referendum te houden over het overdragen van macht aan Brussel. SPD-leider Sigmar Gabriel schudde de vakantievierende politiek wakker vorige week. De aanpak van de regering-Merkel in de eurocrisis werkt niet, dus is het hoog tijd voor een andere koers, stelde hij in de Berliner Zeitung.

Meer of minder Europa. Met of zonder Griekenland. Er circuleert een veelheid aan ideeën over hoe we de crisis in Europa kunnen bedwingen, maar ondertussen duurt hij maar voort. De Duitse topeconoom Peter Bofinger was in Amsterdam om zijn persoonlijke visie te geven op wat volgens hem onterecht de eurocrisis is gaan heten.

Het Duitse energieconcern EWE is op 15 juni begonnen met de bouw van windmolenpark Riffgat in de Noordzee. Rijkswaterstaat Nederland heeft daartegen protest aangetekend. Een oplossing van het al jaren slepende zeegrensconflict lijkt nog ver weg.