Duitslandweb logo Duitslandweb

'We zitten hier toch bij Duits!'
Column: Voor de klas

Columns - 11 januari 2017 - Auteur: Iduna Paalman

Iduna Paalman volgt het Onderwijs Traineeship en geeft sinds kort Duits op een school voor havo en vwo in Amsterdam. Voor Duitslandweb schrijft ze over haar ervaringen in de klas. Vlak voor de kerstvakantie sprak ze met haar leerlingen over de aanslag in Berlijn.

 'We zitten hier toch bij Duits!' © Goethe Institut Amsterdam

Ik vertel dat er in Berlijn een aanslag is gepleegd op een kerstmarkt.
"Ja dat weten we al", zeggen de leerlingen.
Ik vraag wat ze er dan al van weten. Ze beginnen door elkaar te schreeuwen. Oh ja, denk ik, ik moet dit natuurlijk in goede banen leiden. Dat is wat dit werk soms zo lastig maakt, dat is waar ook.

"Ehm jongens", zeg ik. "Graag één voor één en met je vinger in de lucht."
Een leerling vertelt dat hij het zag op tv. Een ander dat het met een vrachtwagen was, net zoals toen in Frankrijk. Iemand vraagt of we de stof voor de toets kunnen gaan herhalen. En weer iemand anders of hij naar de wc mag want: "ik weet toch alles al." En een laatste zegt: "Juf, een tijdje geleden was er ook een aanslag in Turkije. En daar hebben we u niet over gehoord."

Columnserie 'Voor de klas'
Docenten Duits zijn schaars. Met verschillende initiatieven wordt geprobeerd het vak aantrekkelijker te maken. Duitslandweb volgt beginnend docent Duits Iduna Paalman die over haar leservaringen schrijft.

Ik heb voor vandaag een les voorbereid over Duitse kerstmarkten. Het is de laatste les voor de wintervakantie en het leek me leuk de leerlingen mee te nemen in Duitse kersttradities. De les stond al voor 90 procent in mijn PowerPoint toen het nieuws van de aanslag kwam. Ik googelde op praten met kinderen over een aanslag en las veel tips van mensen uit het werkveld. Stel kinderen gerust, las ik, geef ze een veilig gevoel. En de opmerkelijkste: probeer het in een groepsgesprek met elkaar eens te worden. Ik paste mijn slides aan en ging vol goede hoop naar school.

"Dat klopt", zeg ik "over die aanslag hebben we niet gepraat. Had je dat gewild?"
"Nou nee", zegt de leerling, "niet per se, maar het is toch een beetje raar. Nu is er een aanslag in Duitsland en kan niemand het ergens anders over hebben."
"Hoezo is dat raar", zegt een andere leerling, "we zitten hier toch bij Duits!"
"Maar we hebben geen Turks toch, of wel dan?" zegt nog weer iemand anders.
"Juf wie zijn de daders?" vraagt een jongen links achterin.
Speel nooit voor moraalridder, herinner ik me van de website met tips, blijf niet hangen in de hoek van ‘schuld’ en ‘straf’.
"Volgens mij is dat nog niet duidelijk", zeg ik voorzichtig.
"Volgens mij is dat wel duidelijk maar durft niemand het te zeggen", zegt een stil meisje dat gewoonlijk zelf niet zo veel durft te zeggen.

Ik krijg het idee dat deze kinderen helemaal niet gerustgesteld willen worden. En het met elkaar eens worden staat volgens mij ook niet op hun agenda. Ik begin te beseffen dat dat misschien wel het leuke is van deze leerlingen. En dat ik juist daar het meeste van kan leren.

Weer beginnen de kinderen door elkaar te roepen. Ik laat ze eventjes en maan dan tot stilte. Ik zeg ze dat de eerstvolgende die iets wil bijdragen aan het gesprek, dat in het Duits moet doen.
Iedereen blijft stil.
"Kunnen we dan nu misschien de stof voor de toets herhalen?" piept een jongen.

Reacties

Elke Olfe - 21 februari 2017 11:38

Goed bezig, Iduna!
Eindelijk ook door de wetenschappers bevestigd en al heel veel jaren met succes in mijn lessen toegepast: die Landeskunde. Wat er ook besproken kan worden (Wahl des neuen Bundespräsidenten, Fußball, Ostern, Faschingszeit), m.b.v. het internet en korte didactisering (b.v. W-Fragen) leren wij op school niet alleen nieuwe woordjes en de basisgrammatica maar ervaren tevens hoe leuk Duitsland en zijn mensen zijn.

Reageer
Stephan Schleim - 30 januari 2017 20:43

Ik herinner me nog goed aan de dag erna: mijn Nederlandse collega's zaten heel stil aan de tafel voor de lunch en meenden hoe erg dat was, die aanslag in Berlijn.

In het Duits zou ik zeggen: "sehr gedrückte Stimmung"

Dit terwijl ík degene was die net van de kerstmarkt in Frankfurt kwam en enkele dagen later weer naar Keulen zou vertrekken – ook voor de kerstmarkt.

Ik ben soms banger voor wat het terrorisme in de hoofden van sommigen doet dan voor het terrorisme zelf.

Reageer
Karel Soumillion - 23 januari 2017 21:05

Compliment, mooi stukje. Op de ochtend na de aanslag zaten we met ca. 70 leerlingen van verschillende leeftijden in een ruimte waar zij in groepjes hun eigen programma voor de Berlijn reis in april gingen voorbereiden. Een jongetje leek wat van slag en zei bij binnenkomst iets als "Mijn moeder verwacht dat we aandacht gaan besteden aan wat in Berlijn is gebeurd". Dat deden we heel even, vooral met hem. Er was weinig zichtbare emotie, wel de uitspraak wij laten ons hier niet door intimideren.

Reageer
Maximaal 500 tekens toegestaan

Lees meer over 'Duitse taal':

Wie geeft er straks nog Duits?

Wie geeft er straks nog Duits?

We vieren vandaag de Dag van de Duitse taal. Maar docenten Duits worden steeds schaarser.

Lees meer

UvA: Duits wordt Duitslandstudies

UvA: Duits wordt Duitslandstudies

De studie Duitse taal en cultuur aan de UvA wordt vanaf september de bachelor Duitslandstudies.

Lees meer

Opendagvati

Opendagvati

'Het is weer de tijd van de open dagen. Herre Gott du Gnädige Frau – rette uns.' Iduna Paalman beschrijft haar ervaringen als nieuwe docente Duits.

Lees meer

Docenten Duits in actie voor vernieuwing eindexamen

Docenten Duits in actie voor vernieuwing eindexamen

Het eindexamen Duits op vmbo-TL niveau is moeilijk en saai, vinden veel leerlingen en docenten.

Lees meer


top
Op deze site worden cookies gebruikt, wilt u hiermee akkoord gaan?
Accepteer Weiger